De Doesburgse synagoge na verwoesting in mei 1945

Geschiedenis van de Joodse gemeente in Doesburg

In het jaar 1800 kochten de Doesburgse families Wolff, Van Bingen, Levy en Groonheim een huisje in de Torensteeg / hoek Kerkhof om er een sjoel in te richten, een gebedshuis voor de Doesburgse joodse gemeenschap; een eigen synagoge. Die synagoge is er niet meer. Aan de Veerpoortstraat nummer 3 staat vandaag de dag de Nieuw Apostolische Kerk. Op 15 april 1945 blies de Duitse bezetter de toren van de Martinikerk op. Het neerstortende puin verwoestte ook de synagoge. Na de verschrikkingen van de holocaust en de oorlog was het verdwijnen van de synagoge de nagel aan de doodskist van de joodse gemeente in Doesburg. Een paar jaar later, in 1947, ging de Doesburgse joodse gemeente op in die van Arnhem.* 

Maar het verhaal van Doesburgse joden staat of valt niet met een gebouw. Cultureel erfgoed en een geschiedenis van eeuwen kunnen niet worden opgeblazen. Daarom besteedt Doesburg Vertelt in de editie van mei 2022 uitgebreid aandacht aan joodse Doesburgers en hun geschiedenis, die begint in de veertiende eeuw.

* Er komen met regelmaat nieuwe bronnen beschikbaar over gebeurtenissen in de Tweede Wereldoorlog. Op dit moment zijn onderzoekers van HetHuisDoesburg aan het werk om een compleet beeld te krijgen van wat er met de Joodse Doesburgers in en na de oorlog is gebeurd. Dat deel van de geschiedenis krijgt op Doesburg Vertelt op een later moment een vervolg.

Doesburg Vertelt: Een schatkist in wording

Doesburg Vertelt publiceert verhalen uit de geschiedenis van Doesburg. Heeft u een editie gemist? Kijk bij ‘Eerder in Doesburg Vertelt’ om terug te kijken, bijvoorbeeld naar de twaalf verhalen uit 2021.

De makers van Doesburg Vertelt